خونریزی لثه یکی از مشکلات شایع دهان و دندان است که بسیاری از افراد به آن مبتلا هستند؛ اما اغلب آن را یک مشکل موقتی و ساده میانگارند. این در حالی است که خونریزی لثه میتواند نشانهای از وجود یک بیماری جدیتر در لثه یا دهان باشد. لثههای سالم هنگام مسواک زدن دندانها، استفاده از نخ دندان یا خوردن غذا نباید دچار خونریزی شوند و اگر این اتفاق رخ میدهد، بهوضوح نشاندهنده وجود یک مشکل است که باید جدی گرفته شود.
فرقی نمیکند مقدار خونریزی چقدر باشد؛ در هر صورت باید با یک دندانپزشک مشورت کنید. در بسیاری از موارد، علت خونریزی لثه التهاب ناشی از تجمع پلاکهای باکتریایی روی دندانهاست؛ اما عوامل دیگری مانند تغییرات هورمونی، مصرف برخی داروهای خاص، کمبود ویتامین در بدن، دیابت یا پیشدیابت و حتی مسواک زدن نادرست نیز میتوانند در بروز یا تشدید این مشکل نقش داشته باشند. بررسی تخصصی در کلینیک دندانپزشکی دیان میتواند از پیشرفت بیماریهای لثه جلوگیری کند.
علت خونریزی لثه چیست؟
پیشتر اشاره کردیم که خونریزی لثه ممکن است علل مختلفی داشته باشد، که رایجترین آنها عبارت اند از:
| علت خونریزی لثه | توضیح کوتاه |
|---|---|
| ژنژیویت | التهاب لثه بهدلیل تجمع پلاک میکروبی |
| پریودنتیت | پیشرفت ژنژیویت و آسیب به بافت و استخوان |
| بهداشت ضعیف دهان | افزایش پلاک و عفونت لثه |
| آسیب فیزیکی | مسواک زدن نادرست یا جویدن غذای سفت |
| کمبود ویتامین C و K | ضعف لثه و اختلال در انعقاد خون |
| تغییرات هورمونی | بارداری، بلوغ، قاعدگی، یائسگی |
| داروهای ضدانعقاد | مثل آسپرین و وارفارین |
| سیگار و دخانیات | کاهش گردش خون و تضعیف لثه |
| دیابت و ضعف ایمنی | افزایش رشد باکتری و التهاب |
1.التهاب لثه یا ژنژیویت
اگر لثه شما دچار التهاب باشد، حالتی که به آن ژنژیویت میگویند، ممکن است در زمان مسواک زدن یا حتی خوردن غذا، دچار خونریزی شوید. این به دلیل وجود پلاکهای میکروبی روی دندانهاست. این پلاکها لثه را تحریک میکنند و به همین خاطر لثه به مرور زمان ملتهب میشود. اگر دچار چنین حالتی هستید، بهتر است در اولین فرصت به دندانپزشک مراجعه کنید؛ زیرا این عارضه تا زمانی که هنوز به استخوان فک نرسیده باشد، به طور کامل قابل درمان است.
2.بیماری پریودنتال
اگر به التهاب لثه خود رسیدگی نکنید، ژنوژیت وارد مرحله پیشرفتهتری میشود که به آن پریودنتیت میگویند. پریودنتیت معمولا همراه با خونریزی مکرر، بوی بد دهان، لق شدن دندانها و تحلیل رفتن لثه است. در این حالت بافتهای نگهدارنده دندان و استخوان فک دچار آسیب میشوند و اگر درمان تخصصی صورت نگیرد، میتواند خطرناک باشد.
3.عدم رعایت بهداشت دهان و دندان
گفتیم که تجمع پلاکهای باکتریایی روی دندان یکی از اصلیترین عوامل التهاب و خونریزی لثه است، پس اگر به اندازه کافی مراقب بهداشت دهان و دندان خود نباشید، بیشتر در معرض عفونت دندان و خونریزی لثه قرار خواهید گرفت.
4.آسیب فیزیکی به لثه
یکی دیگر از مواردی که میتوان آن را علت خونریزی لثه دانست، غلط مسواک زدن است. اگه شما از تکنیک نادرستی برای مسواک زدن دندانهای خود استفاده کنید، مثلا بیش از حد فشار وارد کنید، ممکن است ناخواسته به لثه آسیب برسانید. علاوه بر این، زخمهایی که روی لثه بر اثر دندان قروچه یا جویدن غذای سفت ایجاد میشوند هم ممکن است خونریزی کنند.
5.کمبود برخی ویتامینها
ویتامینها مخصوصا ویتامین C و K نقش مهمی در سلامت دهان و دندان ما دارند. کمبود ویتامین C باعث میشود که بافت لثه ضعیف شود و التهاب را افزایش میدهد، کمبود ویتامین K نیز موجب ایجاد اختلال در روند طبیعی انعقاد خون میگردد. به همین دلیل داشتن یک رژیم غذایی مناسب بسیار مهم است.
6.تغییرات هورمونی
اگر باردار هستید یا تغییرات هورمونی دیگری را مثل بلوغ قاعدگی یا یائسگی تجربه میکنید، احتمال علت خونریزی لثه شما همین است. تغییرات هورمونی و افزایش پروژسترون میتواند باعث التهاب لثه و خونریزی آن شود.
7.مصرف برخی داروها
داروهایی مثل آسپرین یا قرص وارفارین که به آنها داروهای ضدانعقاد خون گفته میشود، احتمال خونریزی لثه را افزایش میدهند. البته توجه داشته باشید که نباید خودسرانه مصرف دارو را قطع کرد.
8.مصرف سیگار و دخانیات
استعمال دخانیات و سیگار با مختل کردن گردش خون در لثه و تضعیف سیستم ایمنی دهان، میتوان علت خونریزی لثه باشد. افراد سیگاری معمولا بیشتر در معرض بیماریهای دهان و دندان قرار دارند. نکته قابل توجه این است که ممکن است لثه افراد سیگاری بسیار کمتر از لثه یک فرد غیرسیگاری در شرایط مشابه خونریزی کند، اما شدت بیماری و مشکل در او بیشتر باشد.
9.دیابت و بیماریهای ضعف سیستم ایمنی
در افرادی با قند خون بالا و کنترل نشده، رشد باکتری در لثهها سریعتر صورت میگیرد و این علت خونریزی لثه در این افراد است. علاوه بر این بیماریهای مربوط به سیستم ایمنی نیز موجب التهاب و خونریزی میشوند.
علائم خونریزی لثه چیست؟
گفتیم که در برخی افراد مثل افراد سیگاری ممکن است خونریزی اندک باشد؛ اما مشکلی جدی به شکل پنهان وجود داشته باشد. پس چطور باید بفهمیم مشکل ما جدی است یا خیر؟ اگر خونریزی لثه شما همراه با یکی از علائم زیر است؛ احتمال وجود یک مشکلی ریشهایتر هست و لازم است با دندانپزشک متخصص مشورت کنید:
- قرمزی و احساس تورم در لثه
- بوی بد دهان
- احساس درد در لثهها هنگام جویدن
- تحلیل رفتن لثه
- حساس شدن دندانها به سرما و گرما یا سایش
- لق شدن دندان
علائم خونریزی لثه بعد از کشیدن دندان
اگر تاکنون دندان خود را کشیده باشید، احتمالا میدانید که اندکی خونریزی پس از آن طبیعی است؛ اما این خونریزی معمولا بیش از 24 ساعت طول نمیکشد و نوع خونریزی نیز همراه با لخته خون نیست. پس اگر بعد از کشیدن دندان دائما طعم خون احساس میکنید یا لخته خون مشاهده کردید، لازم است به دندانپزشکی مراجعه کنید.
بیشتر بخوانید: درمان ریشه تخصصی غرب تهران
خونریزی لثه و آسیب لمینت دندان
اگر تا پیش از اینکه دندانهایتان را لمینت دندان کنید، خونریزی نداشتید؛ اما حالا اطراف دندان لمینت شده خونریزی مشاهده میکنید ممکن است به دلایل زیر باشد:
- استفاده از تکنیک نامناسبی که به لثه فشار وارد کرده است.
- باقی ماندن بخشی از مواد روی لثه
- التهاب ناشی از رعایت نکردن بهداشت دهان
آیا خونریزی لثه باعث سردرد میشود؟
ممکن است زمانی که دچار خونریزی لثه هستید، دچار سردرد نیز بشوید. خونریزی به تنهایی باعث ایجاد سردرد نمیشود ولی التهاب و عفونت لثه با فشار آوردن به سیستم ایمنی بدن میتواند باعث ایجاد سردرد یا درد در صورت شود.
روشهای درمان خونریزی لثه چیست؟
در ابتدا گفتیم که درمان لثه بسته به دلیل آن میتواند متفاوت باشد ولی معمولا ترکیبی از این روشها و توصیهها به کار گرفته میشود:
- جرم گیری دندان برای حذف پلاک و جرم
- توصیه به مسواک زدن صحیح دو بار در روز با مسواک نرم
- توصیه به استفاده از نخ دندان و دهانشویه ضد باکتری
- تجویز مکملهایی برای دریافت ویتامین C و K
- توصیه به ترک سیگار
- درمان بیماریهای زمینهای مانند دیابت
- در موارد شدید، درمانهای تخصصی پریودنتال مثل کورتاژ لثه، اسکیلینگ عمیق یا جراحی لثه
از کجا بدانیم بیماری لثه داریم؟
با آنکه خونریزی لثه میتواند نشانه وجود یک بیماری دهانی باشد، اما همیشه این طور نیست. با این حال اگر یکی از موارد زیر را تجربه میکنید، بهتر است در اولین فرصت به کلینیک دندانپزشکی مراجعه نمایید:
- خونریزی زمان مسواک زدن
- بوی بد دهانی که دلیل دیگری ندارد
- تورم و قرمزی لثه
- عقب رفتن لثهها
- حساس شدن دندان زمان جویدن غذا
- لق شدن بیدلیل دندان
اگر عفونت لثه را درمان نکنم چه میشود؟
اگر به موقع به التهاب و خونریزی لثه خود رسیدگی نکنید، ممکن است با این عوارض مواجه شوید:
- تحلیل رفتن شدید لثهها
- ایجاد مشکل در استخوان فک
- لق شدن دندان
- درد مزمن لثه
- انتقال عفونت به نقاط دیگر بدن
آنچه در مقاله خونریزی لثه خواندید
خونریزی لثه شاید در نگاه اول مشکل بزرگی به نظر نرسد؛ اما ممکن است نشانهای از وجود بیماریهای لثوی جدی باشد. به همین دلیل تشخیص علت خونریزی لثه و درمان آن در همان مراحل اولیه حائز اهمیت است. این مشکل میتواند علل مختلفی مثل تجمع پلاک روی دندان، مصرف سیگار یا تغییرات هورمونی داشته باشد که برای هر کدام روش درمانی خاصی لازم است؛ اما به هرحال هرچه درمان را سریعتر شروع کنید، احتمال درمان کامل این عارضه بیشتر است. فراموش نکنید که درمانهای موقتی و خودسرانه نمیتواند یک عارضه جدی را رفع کند و اگر خونریزی شدیدی دارید، مراجعه به دندانپزشک ضروری است.
کمبود کدام ویتامینها باعث خونریزی لثه میشود؟
شایعترین علت تغذیهای خونریزی لثه، کمبود ویتامین C است. این ویتامین نقش مهمی در سلامت بافت لثه و استحکام عروق خونی دارد و کمبود آن میتواند باعث التهاب، تورم و خونریزی لثه شود.
علت خونریزی لثه هنگام مسواک زدن چیست؟
خونریزی لثه هنگام مسواک زدن معمولاً نشانه التهاب لثه (ژنژیویت) است. تجمع پلاک و باکتریها روی دندانها، استفاده از مسواک زبر، فشار زیاد هنگام مسواک زدن یا رعایت نکردن بهداشت دهان و دندان از مهمترین دلایل این مشکل هستند.
آیا خونریزی لثه نشانه عفونت یا بیماری لثه است؟
بله، در بسیاری از موارد خونریزی لثه نشانه وجود عفونت لثه یا بیماریهای پریودنتال است. اگر این مشکل درمان نشود، میتواند به پریودنتیت منجر شود که باعث تحلیل لثه، لق شدن دندانها و حتی از دست رفتن دندان میشود.
آیا خونریزی لثه خطرناک است؟
خونریزی گاهبهگاه لثه معمولاً خطرناک نیست، اما خونریزی مکرر یا شدید میتواند نشانه بیماریهای جدیتری مانند بیماری لثه، دیابت، مشکلات هورمونی یا حتی برخی اختلالات خونی باشد.
برای درمان و پیشگیری از خونریزی لثه چه باید کرد؟
مهمترین اقدام برای درمان و پیشگیری از خونریزی لثه، رعایت دقیق بهداشت دهان و دندان است. مسواک زدن صحیح با مسواک نرم، استفاده منظم از نخ دندان، شستشوی دهان با آب نمک ولرم و تغذیه سالم نقش مهمی در کاهش التهاب لثه دارند.
